Mustafa Reşit Paşa Yalısı Nerede, Nasıl Gidilir ? Tarihi Hakkında Bilgiler

Mustafa Reşit Paşa, Osmanlı İmparatorluğu’nun son yüzyılında gerçekleşen Batılılaşma hamlesinin mimari olarak hem imparatorluğun üst kademelerinde bulunmuş hem de padişahlar üzerindeki etkisini kullanarak bu girişimlerine neredeyse sınırsız destek sağlayabilmişti. Altı kez sadrazam oldu, defalarca Fransa ve İngiltere’de elçilik yaptı, hariciye nazırlığı ve nihayet Tanzimat döneminde Başvekil unvanı aldı.

Ahşap bölümü günümüze ulaşmayan bu yalıyı Mustafa Reşit Paşa yaptırmış, daha sonra da saraya fahiş bir fiyatla satmıştı. Hazine yalıyı satın alıp Koca Reşit’in oğlu Ali Galip’e düğün hediyesi olarak takdim etmişti. Tuhaf bir durum tabii.

Ali Galip Paşa, 1858’de bir gece Yeniköy’deki resepsiyondan dönerken kayığı bir İngiliz vapuru ile burun buruna geldi. Ya vapurun çarpacağından korkarak denize atlayıp boğuldu ya da gerçekten vapur çarpıp kayığı batırdı. Bu konuda yapılan ve yıllar süren tahkikat hiçbir sonuç vermediği gibi, görülen dava da İngiliz kaptanın ölümü üzerine takipsizlikle sonuçlandı. Ancak bu kazanın iki ciddi sonucu oldu:

Birincisi, geceleri sebepsiz yere Boğaz’da gezinmek yasaklandı, ikinci olarak da Reşit Paşa’nın oğlu Ali Galip Paşa öyle ya da böyle boğulup öldü, cesedi üç gün sonra Vaniköy taraflarında bulundu. Dul kalan Fatma Sultan Nuri Paşa ile evlendi. Bu ikinci koca da Sultan Hamit tarafından Sultan Aziz’in öldürülmesinden sorumlu tutulan gruba dahil edilip Taif’e sürüldü. Oradan da bir daha dönmedi. Fatma Sultan bu sürgünün ilk dönemlerinde siyasi entrikalara bulaşıp kocasını kurtarmaya çalışsa da sonunda 2. Hamit tarafından sindirildi. Üç çocuğu ölen kadıncağız, bir daha saraydan çıkmadı. Sürekli bağırıp çağırır, tuhaf elbiseler giyer ve ansızın şefkat krizleri geçirirdi. Nihayet 1882 yılında, 44 yaşında öldüğü zaman yalı harabeye dönmüştü.

2.Hamit’in küçük kız kardeşi Mediha Sultan da ilk kocası Necep Paşa’nın ölümünden sonra Ferit Paşa ile evlenmişti. Bir mektup yazarak ağabeyinden bu sarayı talep etmesi üzerine çift yalıya bakım yaptırarak buraya yerleşti. Bundan sonra, Milli mücadele aleyhine çalışmaların merkezi haline gelen yalı, Cumhuriyet’in kuruluşuyla birlikte kamuya intikal etti. Çift Nice’e kaçtı ve orada öldü.

Yeni dönemde bir süre balıkçılık enstitüsü olarak işlevlendiyse de daha sonra hastane haline getirildi. Günümüzde hala Baltalimanı Kemik Hastalıkları Hastanesi olarak hizmet vermektedir.

Koca Reşit Paşa döneminde ünlü Baltalimanı Antlaşması ve benzer birçok önemli müzakere burada yapıldı ve antlaşmalar bu yalıda imzalandı.

Reşit Paşa Yalısı, revaklı bir avlu içinde olması nedeniyle bir eşi daha bulunmayan çok özel bir tasarımdır.

 

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here